In memoriam Margreet Jonkers- van Gunsteren

Op 14 november kwam een einde aan het leven van Margreet. Een korte levensschets: Margreet Jonkers werd op 28 januari 1945 geboren in een synodaal gereformeerd gezin, waarin muziek een belangrijke rol speelde. Zij studeerde theologie aan de VU in Amsterdam maar zou, nadat zij haar toekomstige echtgenoot Aad Jonkers had leren kennen, haar studie voortzetten in Leiden, waar zij ook studente aan het Remonstrants Seminarium werd. Wat haar trok in de Remonstranten was het beginsel van vrijheid en de mogelijkheid om als vrouw predikant te kunnen worden. Ze combineerde de studie theologie met die van zang en behaalde aan het conservatorium van Den Haag het solistendiploma. Ze gaf concerten, werkte mee aan de kerkdiensten waarin haar man voorging en had een praktijk als zangpedagoge. Er verschenen verschillende grammofoonplaten en ook een CD van haar. In 1983 werd zij ziekenhuispredikant in het ziekenhuis Bronovo in Den Haag en zij was van 1991-1997 predikante van de Remonstrantse Gemeente Delft. Daarna en daarnaast heeft zij nog in verschillende verpleeghuizen gewerkt. Toen zij niet langer dienstdoend was, heeft zij zich ingezet voor het contactledenwerk van de gemeente Den Haag.

Verlamming overwinnen
Margreet heeft een uitzonderlijk leven geleid: toen zij elf maanden oud was, kreeg zij polio waardoor zij viervoudig verlamd raakte: zij kon alleen haar hoofd en haar rechterhand een beetje bewegen. Het was aan het doortastende optreden van haar moeder te danken dat Margreet onmogelijk geachte vorderingen maakte. Moeder maakte bij haar zoektocht naar een geschikte fysiotherapeutische methode namelijk kennis met die van Bugnet. De methode eiste veel van Margreet en kon alleen dankzij een ijzeren discipline worden volgehouden. Het was een uitdaging die zij aankon omdat het gezin waarin zij groot werd haar geborgenheid bood en die geborgenheid gaf haar het vertrouwen om de werkelijkheid nuchter onder ogen te zien. Het belang van realiteitszin vond zij erg belangrijk: het maakte haar iets minder machteloos en afhankelijk. Die onvermijdelijke afhankelijkheid had haar overigens iets geleerd over wat van grote betekenis zou zijn voor haar pastorale werk,  namelijk empathie. Haar afhankelijkheid had haar, zo zei ze, gedwongen om zich te verplaatsen in degene van wie zij afhankelijk was.

Antwoorden
Margreet hield van haar werk als pastor. In een pastorale relatie was gelijkwaardigheid voor haar een vereiste en in die relatie konden bijzondere dingen gebeuren. Margreet beaamde de waarheid van het woord van Eugen Rosenstock- Huessey, dat ook op haar rouwkaart stond: respondeo etsi mutabor (ik antwoord ook al moet ik daardoor veranderen). Wat in die relatie gebeurde kon zij soms ervaren als een uitstijgen boven zichzelf, een zo bijzondere ervaring dat zij zelfs zeggen kon dat God gebeurt tussen mensen.

Het leven van Margreet was een antwoordend leven en zij heeft het antwoorden als een bevrijdend gebeuren ervaren. Zij zag haar leven ook als een antwoord op de ontmoeting met Christus en vooral die ontmoeting had zij als een bevrijding ervaren. Ze wilde daarom graag dat in de dankdienst voor haar leven het bij remonstranten geliefde woord Staat in de vrijheid waarmee Christus u heeft vrijgemaakt centraal zou staan.

Foeke Knoppers
remonstrants emeritus-predikant