Retraite ‘Vriendschap, een kernwoord’

Van 18 tot 20 mei leidt Johan Goud samen met Yvonne Hiemstra een retraite over Vriendschap in het Woodbrookershotel te Barchem. Bij voldoende belangstelling volgt eind oktober een tweede editie van deze retraite. Opgave en inlichtingen bij het Landelijk Bureau.
Kosten: nog definitief te bepalen. Vorig jaar kostte de retraite €425,-. Wij wachten op de definitieve prijsstelling van het Woodbrookershotel per 1 januari.

“Groter goed dan het léven is uw vriendschap.” Zo staat het in Psalm 63,  volgens de mooie en nauwkeurige Naardense vertaling. De dichter David riep het uit, terwijl hij, zo lezen we, in de levensvijandige omgeving van de woestijn verbleef. Wat is het, vriendschap? Volgens het Johannesevangelie noemde Jezus zijn leerlingen ‘vrienden’. Hij nam daarmee een term op waaraan klassieke denkers: Grieken, Romeinen, maar ook vele denkers na hen, grote waarde hechtten.

Misschien is dat allemaal te hoog gegrepen. Paul van Tongeren komt na een kritische bespreking van deze en andere visies (in Doodgewone vrienden, 2021) uit bij een pleidooi voor “doodgewone vriendschap”, één die hooggestemde idealen achter zich laat en ervoor kiest om de vriend niet alleen te laten zijn. Die tot de kern teruggebrachte omschrijving spreekt me aan. Vrienden willen elkaar niet alleen laten.

Daarop komt het aan in je eigen vriendschappen, met mannen, met vrouwen, met wie dan ook. Dat je samen lacht en huilt, samen ernstig bent, elkaar ter wille bent, van mening verschilt “zonder haat – alsof je het oneens was met jezelf” (Augustinus).

Misschien is het ons grote probleem wel, dat we tot die eenvoud van de vriendschap dikwijls niet meer in staat zijn. Omdat we ons laten meeslepen door de overtuiging dat het echte leven veel gecompliceerder, conflictueuzer en gewelddadiger is.

Het is een onvergankelijke droom, en ook een waagstuk: te durven leven in de geest van die psalmregel: Groter goed dan het léven is de vriendschap.