Slotakkoord
Foto: cultuurapp.be

Slotakkoord

Op 30 september 1619 werd in Antwerpen de Remonstrantse Broederschap opgericht door predikanten die daar als ballingen aanwezig waren. Geheel passend werd er precies 400 jaar later een symposium georganiseerd in Antwerpen om deze gebeurtenis te herdenken. De Remonstranten die anno 2019 kwamen uit de Noordelijke Nederlanden waren bepaald geen ballingen, maar in geschiedenis geïnteresseerde personen.  Een reis naar Antwerpen is altijd de moeite waard. Het was vast geen toeval dat het symposium gehouden werd naast de allermooiste Jezuïetenkerk van Antwerpen.  Er was zoveel belangstelling voor deze bijeenkomst dat de organisatoren een wachtlijst moesten opstellen.

Belgisch perspectief
Het interessante van het symposium was dat het Belgisch perspectief goed aan bod kwam. Hoe keken ze in het katholieke Antwerpen aan tegen die Remonstranten? Het antwoord was dat die ruzie tussen remonstranten en de contraremonstranten de katholieken wel goed uitkwam. De in Antwerpen machtige Jezuïeten konden heerlijk de draak steken met die idiote protestanten. De bisschop heette de remonstranten van harte welkom in de hoop dat hij hun zielen zou kunnen redden door een terugkeer in de moederschoot van de rooms- katholieke kerk. Toen dat allemaal niet bleek te werken, werden de remonstranten verzocht maar weer te gaan. De Antwerpse gemeentebestuurders waren net zo pragmatisch als hun noordelijke collega’s en lieten de remonstranten hun gang gaan als ze maar niet teveel opvielen.

Wtenbogaert als Utrechter
Een dag eerder, op 29 september, werd in de Geertekerk een mooie dienst gehouden over Wtenbogaert als Utrechter met muziek uit die tijd en gezangen van Valerius. De zaterdag daarvoor werd in het Rijksmuseum een symposium gehouden over tolerantie in turbulente tijden. Minister Kaag haalde met haar verhaal de NRC van maandag en de schrijvers van het boek kunnen trots zijn op hun resultaat.

De vieringen van 400 jaar Remonstranten zijn nu voorbij. We hebben intensief, met diepgang, met publicaties en met trots onze geschiedenis herdacht. Daar schuilt een gevaar in. Terugkijken kan leiden tot een idealisering van het verleden. Terugkijken kan leiden tot nostalgie. Geen van beiden zijn effectief om de vragen van het heden te beantwoorden.

We moeten weer verder. Zijn we in 2030 een vereniging van aardige mensen die de geschiedenis koesteren of hebben we de samenleving veel te bieden? Met die vraag gaan we nu aan de slag.

Arriën Kruyt
Voorzitter commissie 400 jaar Remonstranten

Zie ook