Landjepik op een mooi stukje aarde

Tent of Nations nabij Bethlehem is de educatieve boerderij van de Palestijns-christelijke familie Nassar. Ondanks intimidaties en voortdurende dreiging van landonteigening, stelt de familie Nassar zich geweldloos en creatief op. Theo Brand deed hier twee weken vrijwilligerswerk.

De compound en andere verblijfplaatsen van de boerderij liggen bovenop een heuvel. Of is het eerder een berg? Het is een locatie op ruim 900 meter boven zeeniveau, met aan alle kanten uitzicht op andere heuvels. We zien hier een prachtig stukje van de aarde met veel groen. Op een heldere dag kun je in het westen zelfs de Middellandse Zee zien, vertelt een jonge, Amerikaanse collega-vrijwilliger die hier langer verblijft.

Ook zie je aan alle kanten bebouwing. Iets lager in het dal ligt het eeuwenoude Palestijnse dorpje Nahalin. En daarachter, hoger gelegen, de veel grotere, joodse nederzetting Betar Illit. Zeventigduizend kolonisten leven in deze stad, in luxe huizen die de afgelopen jaren in rap tempo uit de grond zijn gestampt en van alle gemakken zijn voorzien. Kijk je de andere kant op, dan zie je in principe hetzelfde: Palestijnse dorpen die je herkent aan de minaretten, en daarachter veel grotere moderne joodse nederzettingen. 

De nieuwe, brede wegen naar de nederzettingen zijn voor Palestijnen verboden. De Nassars moeten over smalle en soms onverharde wegen rijden. Met een beetje pech staan ze, zonder aantoonbare reden, twee uur stil voor een checkpoint. Israëlische militairen laten graag zien wie hier de baas is. Wie bezwaar maakt of protesteert, is zijn leven niet zeker.

Vrijwilligerswerk

Tijdens ons vrijwilligerswerk – zoals water geven aan jonge olijfbomen, het verzorgen van de dieren en het weghakken van stekelige struiken op de rotsbodem – horen we in de verte gedreun. Het zijn bombardementen op Gaza, zo’n tachtig kilometer verderop. Op een ochtend kijk ik kort na zo’n dreun naar de horizon en zie een wolk opstijgen.

We zijn hier op de Westbank, Palestijns gebied dat Israël sinds 1967 tegen internationale afspraken in militair bezet houdt en verder annexeert. Mensen worden ongelijkwaardig behandeld. Wie een Palestijn is, dreigt zijn of haar land of huis kwijt te raken. En als joodse Israëli kun je hier juist een nieuwe woning krijgen. Volgens internationale normen ben je dan een kolonist. Maar wat maakt dat uit? In de ogen van je regering en de mensen in je omgeving ben je iemand die geeft om volk en vaderland.

Grenzend aan het terrein van Tent of Nations staan sinds kort grote wooncabines waar kolonisten verblijven of wonen. De familie Nassar ervaart dat als intimiderend. We maken een foto waarop je kunt zien hoe deze kolonisten naast ons militair prikkeldraad door het hek van Tent Nations hebben aangebracht. Uiteraard zonder enig overleg. Eerder dit jaar is weleens een kolonist ongevraagd het terrein van de boerderij op gewandeld. Dat voelt als bedreigend. De familie is al dertig jaar verwikkeld in een rechtszaak over het eigendom van de grond, terwijl er eigendomspapieren zijn uit 1916. Inmiddels zijn ze al grote stukken grond kwijtgeraakt.

Tijdens ons verblijf horen we als vrijwilligers enkele keren een drone overvliegen die ook blijft hangen. Van wie? Waarom? Een klacht indienen kan domweg niet. De familie Nassar moet op zijn tellen passen. Wij zijn er juist om hen bescherming te bieden.

Grote vragen

Met grote vragen ben ik thuis gekomen. Bestaat Tent of Nations over vijf jaar nog? Hoe is het dan met de Palestijnen op de Westbank? En met de Palestijnen in Gaza? De moed, het geloof en het uithoudingsvermogen van de familie Nassar maken indruk. Tent of Nations is in mijn waarneming niet zozeer een aandoenlijke vredesmascotte, maar vooral een icoon van geweldloos Palestijns verzet tegen onrecht.

Waarom zijn mensen zo onverdraagzaam? Waarom willen een moderne staat en zijn kolonisten anderen, de Palestijnen, het leven zuur maken en zelfs verdrijven? Waarom worden hun landrechten niet erkend? Kan de aarde geen mooiere plek worden?

Op de heuveltop van Tent of Nations kan ik ver kijken. Ik zie de aarde in al zijn grootsheid. Tegelijk ervaar ik hemeltergend onrecht. Vrede op aarde, en in de mensen een welbehagen. Deze woorden werden hier in de velden van Efratha ooit door een engelenkoor gezongen, zo vertelt ons een belangrijk verhaal. Ja, is het mogelijk? Kan vrede opnieuw geboren worden?    

Theo Brand
Theo Brand is eindredacteur van de website nieuwwij.nl. Hij reisde op persoonlijke titel naar Tent of Nations.

[kader]

Tent of Nations is een educatieve boerderij van de Palestijns-christelijke familie Nassar nabij Bethlehem. Ze leven onder bezetting en worden bedreigd door kolonisatie. Niettemin is hun motto Wij weigeren vijanden te zijn. Vrienden Tent of Nations-Nederland ondersteunt de familie in haar werk. Buitenlandse vrijwilligers zijn erg belangrijk en een relatief groot aantal van hen komt uit Nederland. Ze zijn er niet alleen om het risico op aanvallen en vernielingen te verminderen, maar ook als morele steun voor de familie Nassar. En er is altijd veel praktisch werk te doen op de boerderij. Zie www.tentofnations.nl.